«خلاقیت در سرفصل‌های کارگاهی: تحلیل و ارزیابی کتاب فرهنگ و هنر پایه هشتم دوره اول متوسطه»
کد مقاله : 1168-INNOLABCONF (R1)
نویسندگان
الهام عصار کاشانی *
.گروه آموزش هنر، هیئت‌علمی دانشگاه فرهنگیان، صندوق پستی 889‌–‌14665 تهران، ایران.
چکیده مقاله
هدف از این پژوهش تحلیل و ارزیابی سرفصل‌های کارگاهی کتاب فرهنگ‌وهنر پایه هشتم دوره اول‌متوسطه برمبنای نظریه فرهنگی -اجتماعی رشد لِو‌ویگوتسکی است. این پژوهش کیفی، بر اساس هدف از نوع کاربردی و از منظر ماهیت و روش از نوع توصیفی ـ تحلیلی است. جامعه‌آماری، کتاب درسی «فرهنگ‌و‌هنر» پایه هشتم دوره اول متوسطه، چاپ یازدهم سال 1403‌می‌باشد که با استفاده از آن و منابع اسنادی دیگر به تحلیل و ارزیابی فصل‌ها، درس‌ها، تمرین‌ها و خودارزیابی‌ها و متن‌های آموزشی کتاب فرهنگ و هنر پایه هشتم می‌پردازد. یافته‌های حاصل از ارزیابی کتاب نشان‌می‌دهد که اگرچه کتاب درسی «فرهنگ‌و‌هنر» در دوره اول متوسطه می‌تواند به‌عنوان یکی از ابزارهای کلیدی در شکل‌گیری آگاهی فرهنگی و خلاقیت دانش‌آموزان، نقشی اساسی در نظام آموزشی ایفا کند لیکن چندان با اصول نظریه اجتماعی ـ فرهنگی رشد ویگوتسکی همسویی ندارد زیرا تعداد تمرین‌های معنادارجمعی با گروه همکلاسی‌ها و معلم در آن محدود است که با تعامل اجتماعی فعال مغایرت دارد. از سوی دیگر محدودیت در راهنمایی‌های ساختاریافته برای انجام فعالیت‌های پیچیده کتاب و نقش معلم عمدتاً به‌عنوان «ارزیاب» و نه «همیار یادگیری» تصویر شده‌است. همچنین با وجود تنوع عناصر فرهنگی در کتاب، محتوای آموزشی آن قالبی توصیفی دارد و فرصتی برای تجربه مستقیم، تفسیر و بازآفرینی شخصی توسط دانش‌آموزان را فراهم نمی‌آورد؛ لذا ابزارهای فرهنگی بیشتر به‌عنوان «موضوع یادگیری» و نه «واسطه یادگیری» به‌کار رفته‌اند و تنوع ابزارهای فرهنگی چندان به یادگیری دانش‌آموزان کمک نمی‌کند؛ لذا فرصت‌های کافی برای تعامل معنادار، راهنمایی ساختاریافته در منطقه تقریبی رشد و به‌کارگیری گسترده ابزارهای فرهنگی به‌عنوان واسطه یادگیری در آن فراهم نشده‌است.
کلیدواژه ها
لِو ویگوتسکی، نظریه فرهنگی ـ اجتماعی رشد، منطقه تقریبی رشد، ابزارهای فرهنگی، کتاب فرهنگ و هنر پایه هشتم.
وضعیت: پذیرفته شده برای ارسال فایل های ارائه پوستر